अभयारण्‍य हे देशातील मोठा भौगोलिक वारसा असतो. अभयारण्‍यामध्‍ये वन्‍यजीव आपले जीवन व्‍यतीत करत असतात. त्‍या वन्‍यजीवांचे संरक्षण करणे मानवजातीचे कर्तव्‍य असते. भुतदया हीच ईश्‍वर पुजा आहे. असे मानून प्रत्‍येकाने वन्‍यजीव संरक्षणाची जबाबदारी स्विकारली पाहिजे. दुर्मिळ होत जाणारे अनेक वन्‍यजीव आहेत. त्‍यांचे संरक्षण करणे काळाची गरज आहे. या उद्देशाने देशात अनेक अभयारण्‍य संरक्षित करण्‍यात आली आहेत. कायदयाने संरक्षित केलेले वनांचे क्षेत्र म्‍हणजे अभयारण्‍य होय. नैसर्गीक वन्‍यजीव संपदा कायदयाने संरक्षित केल्‍यामुळे वन्‍यजीवांचे अस्तित्‍व अबाधित राहिले आहे. भारतातील काही अभयारण्‍याची माहिती खालीलप्रमाणे आहे.
अ.क्र. अभयारण्‍याचे नांव प्रसिध्‍दी जिल्‍हा राज्‍य
1 राधानगरी अभयारण्‍य गवे कोल्‍हापूर महाराष्‍ट्र
2 सुंदरबन अभयारण्‍य वाघ चोविस परगणा पं. बंगाल
3 मेळघाट अभयारण्‍य वाघ अमरावती महाराष्‍ट्र
4 जालपाडा अभयारण्‍य हत्‍ती व वन्‍यजीव जलपैगुडी प. बंगाल
5 चंद्रप्रभा अभयारण्‍य वन्‍यजीव वाराणसी उत्‍तर प्रदेश
6 पुलिकत अभयारण्‍य पाणपक्षी नेल्‍लोर आंध्रप्रदेश
7 भद्रा अभयारण्‍य हत्‍ती चिकमंगळूर कर्नाटक
8 हजारीबाग अभयारण्‍य हत्‍ती, वाघ, अस्‍वल हजारीबाग झारखंड
9 तानसा अभयारण्‍य वन्‍यजीव पालघर महाराष्‍ट्र
10 गांधीसागर अभयारण्‍य चितळ मंदसौर मध्‍यप्रदेश
11 गौतम बुध्‍द अभयारण्‍य वाघ गया बिहार
12 भीमबांध अभयारण्‍य वाघ मोंघीर बिहार
13 शरावती अभयारण्‍य वाघ, बिबळे, मॅकाक शिमोगा कर्नाटक
14 शिकारादेवी अभयारण्‍य वन्‍यजीव मंडी हिमाचलप्रदेश
15 दाचिगम अभयारण्‍य हरणे श्रीनगर जम्‍मू - काश्मिर
16 घटप्रभा अभयारण्‍य पक्षी बेळगाव कर्नाटक
17 पलामू अभयारण्‍य वाघ दातीनगंज झारखंड
18 मानस अभयारण्‍य वाघ बारपेटा आसाम
19 रणथंबोर अभयारण्‍य वाघ सवाई माधवपूर राजस्‍थान
20 पेरियार अभयारण्‍य हत्‍ती इद्दुकी केरळ
21 गीर अभयारण्‍य सिंह जुनागढ गुजरात
22 देऊळगाव- रेहेकुुरी अभयारण्‍य काळवीट अहमदनगर महाराष्‍ट्र
23 इंद्रावती अभयारण्‍य वाघ बस्‍तर छत्‍तीसगड
24 मेलपट्टू अभयारण्‍य पक्षी नेल्‍लोर आंध्रप्रदेश
25 सुलतानपूर लेक अभयारण्‍य पक्षी गुरगाव हरियाना
26 सिमलीपाल अभयारण्‍य वाघ मयुरभंज ओरिसा
27 मुदूमलाई अभयारण्‍य वन्‍यजीव निलगिरी तामिळनाडू
28 रंगनथिट्टू अभयारण्‍य पक्षी म्‍हैसूर कर्नाटक
29 आचंकमार अभयारण्‍य पक्षी म्‍हैसूर कर्नाटक
30 दालमा अभयारण्‍य वाघ सिंगभूम झारखंड
31 घाना अभयारण्‍य पक्षी भरतपूर राजस्‍थान
32 इटांगकी अभयारण्‍य हत्‍ती कोहिमा नागालॅंड
33 श्रीशैलम अभयारण्‍य वन्‍यजीव कर्नुल आंध्रप्रदेश
34 तुंगभद्रा अभयारण्‍य वन्‍यजीव बेल्‍लारी कर्नाटक
35 वायनाड अभयारण्‍य वन्‍यजीव कोझिकोड केरळ
36 दांडेेलीअभयारण्‍य वाघ धारवाड कर्नाटक
37 सोनलरुपा अभयारण्‍य वन्‍यजीव तेजपूर आसाम
38 तडवाई अभयारण्‍य वन्‍यजीव वरंगल आंध्रप्रदेश
39 दामपा अभयारण्‍य वाघ ऐजवाल सिक्किम
40 कावल अभयारण्‍य वन्‍यजीव आदिलाबाद तेलंगणा
41 किन्‍नेरसानी अभयारण्‍य वन्‍यजीव खम्‍मम आंध्रदप्रदेश
42 नल सरोवर अभयारण्‍य पक्षी अहमदाबाद गुजरात